در حال پالایش مطالب میباشیم تا اطلاع ثانوی مطلب قرار نخواهد گرفت.
    توجه : تمامی مطالب این سایت از سایت های دیگر جمع آوری شده است. در صورت مشاهده مطالب مغایر قوانین جمهوری اسلامی ایران یا عدم رضایت مدیر سایت مطالب کپی شده توسط ایدی موجود در بخش تماس با ما بالای سایت یا ساماندهی به ما اطلاع داده تا مطلب و سایت شما کاملا از لیست و سایت حذف شود. به امید ظهور مهدی (ع).

    مشهور ترین شعر محتشم کاشانی چیست

    1 بازدید

    مشهور ترین شعر محتشم کاشانی چیست را از سایت پست روزانه دریافت کنید.

    زندگینامه محتشم کاشانی

    زندگینامه محتشم کاشانی

     زندگینامه محتشم کاشانی, آشنایی با زندگی محتشم کاشانی

    مولانا علی نراقی محتشم کاشانی

    از جمله شاعران پارسی گوی ایرانی که در دوره صفویان و در زمان شاه طهماسب می زیست، محتشم کاشانی است که در سال ۹۰۵ هجری قمری دیده به جهان گشود. او در تمامی طول عمر خود در کاشان زندگی کرد و شغل اصلی وی شعر بافی و بزازی بود. محتشم از مهم ترین شاعران مرثیه سرای مذهب شیعه به شمار می آید که از پیروان مکتب وقوع بود. معروف ترین مرثیه ای که محتشم برای شهدای کربلا سروده است ترکیب بند «باز این چه شورش است که در خلق عالم است» که از اشعار مشهور ادبیات فارسی به شمار می آید.

    آرامگاه ابدی محتشم کاشانی

    زندگینامه محتشم کاشانی

    محتشم کاشانی شاعر مشهور ایرانی که در سده ده هجری در شهر کاشان متولد شد، نام اصلی وی کمال الدین علی محتشم کاشانی بود و لقب شمس الشعرای کاشانی را داشت. او در تاریخ ربیع الاول سال ۹۹۶هجری در شهر کاشان از دنیا رفت. بعدها آرامگاه این شاعر مورد احترام افراد بسیار زیادی قرار گرفت. پدر وی خواجه میر احمد نام داشت او در دوره نوجوانی علوم دینی و ادبی دوره خود را مطالعه می کرد. همچنین او به بررسی اشعار مختلف شعرای ایرانی می پرداخت. وی بیشتر در مورد رنج و درد امامان شیعه شعر می گفت و اشعار او برای پادشاهان صفوی بیشتر جنبه ایدئولوژیک داشت. 

    مشهور ترین شاعر مدیحه سرای شیعه

    در بین هواداران شیعه مطلع «باز این چه شورش است...» که "محتشم کاشانی" سروده است، از جایگاه ویژه ای برخوردار است. پس از محتشم تعداد زیادی از شاعران از این ترکیب بند در نوحه ها و شعرهای سروده خود، بهره می بردند. محتشم کاشانی در نزد صدقی استرآبادی (ساکن کاشان) به آموزش فنون شاعری پرداخت. همچنین خود محتشم شاگردانی مانند: صرفی ساوجی، وحشتی جوشقانی، حسرتی کاشانی، تقی الدین محمد حسینی که صاحب اثر «خلاصه الشعار»،است را پروراند.

    او پس از سرودن مرثیه شهدای کربلا در دوازده بند، توانست مقام بالایی در مرثیه سرایی از آن خود کند. بند اول ترکیب بند مشهور او عبارت است از «باز این چه شورش است که در خلق عالم است؟/ باز این چه نوحه و چه عزا و چه ماتم است ؟»

    محتشم کاشانی توانست در دوره جوانی به دربار شاه طهماسب صفوی راه پیدا کند و با وجود قصیده و غزل های بسیار زیبایی که می سرود، مورد الطاف شاه طهماسب واقع شد. نام او پس از مدتی در میان گروه شعرای معروف زمان خود قرار گرفت. او با وجود اعتقادات دینی که داشت، همچنین با وجود احساسات شیعی که در دربار شاهان صفوی برای تقویت مذهب شیعه در برابر مذاهب اهل سنت، وجود داشت. 

    شعر محتشم کاشانی نصب شده در مقبره او

    محتشم کاشانی در سرودن اشعار مذهبی و سختی های زندگی اهل بیت که آن زمان در نوع خود تازه و جدید بود، توانست موفق عمل کند. پس از مدتی محتشم کاشانی تبدیل به یکی از بزرگترین شعرای ایرانی شد که در سبک اشعار مذهبی و مصائب اهل بیت شیعه شعر می سرود. اشعار محتشم در سراسر ایران شهرت خاصی پیدا کردند. به گونه ای که محتشم کاشانی را باید معروف ترین شاعر در زمینه مرثیه سرایی در ایران نام برد. او برای نخستین بار توانست سبکی نو در سرودن اشعار مذهبی ایجاد کند. اولین شعر مذهبی که محتشم سرود در سوگ و غم از دست دادن برادرش بود. او برای غم هجر برادر ابیات بسیار زیبایی را سرود. بعد از آن شروع به سرودن مرثیه هایی برای واقعه جان گداز کربلا، مصیبت نامه های مختلف و واقعه عاشورای حسینی کرد. 

    نظر مشاهیر مختلف در مورد محتشم کاشانی

    جابر انصاری در مورد محتشم کاشانی گفته است: محتشم کاشانی را باید پدر مرثیه سرایی عاشورایی دانست. همچنین او اضافه می کند که: این شاعر فرهیخته بهترین منظومه نمایشی را به یادگار گذاشته و از طریق زبان شعر به ترویج فرهنگ عاشورا در میان مردم به خصوص مداحان اهل بیت پرداخته است. 

    عناصری اضافه می کند که: آوازه بی مانند و شهرت محتشم کاشانی در ادبیات باعث شده تا شاعران مشهوری به اهتمام در پیروی از سبک او بپردازند. ولی در ادبیات ایران هنوز شاعری مانند محتشم در مرثیه سرایی پیدا نشده است. 

    عباس مشفق کاشانی نیز عقیده دارد که محبت، استواری و اعتقاد محتشم کاشانی به اهل بیت موجب شده تا بعضی از پادشاهان صفوی مانند: شاه طهماسب به اشعار مذهبی علاقه مند شوند. او همچنین اضافه می کند که: ترکیب بند مشهور این شاعر پر آوازه و مرثیه سرای ایرانی که برایامام حسین و شهدای کربلا سروده موجب جلب توجه بسیاری از شاعران اهل تشیع و به خصوص فارسی زبانان و زبانزد خاص و عام شده است. 

    شعر معروف محتشم کاشانی

    آثار محتشم کاشانی

    پس از مرگ محتشم شاگردش اشعار او را در شش کتاب جمع آوری کرد. این اشعار شامل قصاید، غزلیات، رباعیات، قطعیات، ترکیب بندها و مثنویات محتشم بود.

    آثار منظوم محتشم عبارتند از: 

    صبائیه ( مربوط به دوره کودکی شاعر)

    شبائیه ( مربوط به دوره جوانی شاعر)

    شیبیه ( مربوط به دوره پیری شاعر)

    معمیات

    ماده تاریخ ها

    همچنین آثار منثور وی نیز عبارتند از :

    جلالیه

    نقل عشاق

    آرامگاه محتشم کاشانی

    قسمت آغازین ترکیب بند معروف او در زیر آمده است:

    باز این چه شورش است؟ که در خلق عالم است     

    باز این چه نوحه وچه عزا وچه ماتم است؟

    باز این چه رستخیز عظیم است؟ کز زمین     

    بی نفخ صور، خاسته تا عرش اعظم است

    این صبح تیره باز دمید از کجا؟ کزو     

    کار جهان وخلق جهان جمله درهم است

    گویا، طلوع می‌کند از مغرب آفتاب     

    کآشوب در تمامی ذرات عالم است

    گر خوانمش قیامت دنیا، بعید نیست     

    این رستخیز عام، که نامش محرم است

    در بارگاه قدس که جای ملال نیست     

    سرهای قدسیان همه بر زانوی غم است

    جن وملک بر آدمیان نوحه می‌کنند     

    گویا، عزای اشرف اولاد آدم است

    خورشید آسمان وزمین، نور مشرقین     

    پرورده کنار رسول خدا، حسین

    محتشم کاشانی در سال ۹۹۶ هجری قمری در کاشان از دنیا رفت. برای او آرامگاهی در کاشان ساخته شد. آرامگاه محتشم در محله محتشم قرار دارد و زیارتگاه عموم می باشد.

    سنگ قبر محتشم کاشانی

    یکی از اقدامات با ارزش مسولان فرهنگی شهر کاشان برای معرفی این شاعر پر آوازه برگزاری جایزه ادبی محتشم کاشانی است.

    آرامگاه محتشم کاشانی

    گردآوری: بخش علمی بیتوته

    منبع مطلب : www.beytoote.com

    مدیر محترم سایت www.beytoote.com لطفا اعلامیه سیاه بالای سایت را مطالعه کنید.

    محتشم کاشانی

    مُحتَشَم کاشانی (۹۰۵ ه‍.ق در کاشان - ۹۹۶ ه‍.ق در کاشان) شاعر پارسی‌گوی سدهٔ دهم هجری و هم‌دوره با پادشاهی شاه طهماسب یکم صفوی بود. شغل اصلی محتشم بزازی و شَعربافی بود.[۱]

    محتشم از پیروان مکتب وقوع و از مهمترین شاعران مرثیه‌سرای شیعه است. ترکیب‌بند «باز این چه شورش است که در خلق عالم است»[۲] معروف‌ترین مرثیه برای شهدای واقعه کربلا در ادبیات فارسی است.[۳]

    زندگی‌نامه[ویرایش]

    کمال‌الدین علی محتشم کاشانی دارای لقب شمس الشعرای کاشانی شاعر ایرانی در آغاز شده ده هجری و هم دوره با پادشاهی شاه طهماسب صفوی در کاشان زاده شد، بیشتر دوران‌زندگی خود را در این شهر گذراند و در همین شهر هم در ربیع‌الاول ۹۹۶ درگذشت و محل دفن او بعدها مورد احترام مردم قرار گرفت. نام پدرش خواجه میراحمد بود. کمال الدین در نوجوانی به مطالعه علوم دینی و ادبی معمول زمان خود پرداخت و اشعار شعرای قدیمی ایران را به دقت مورد بررسی قرار می داد.[۳]

    نام‌آورترین شاعر مدیحه‌سرای شیعه[ویرایش]

    مطلع «باز این چه شورش است…» که از محتشم کاشانی است در میان هواداران شیعه جایگاه ویژه‌ای دارد. شاعران بسیاری پس از محتشم تاکنون از ترکیب‌بند یادشده در شعرها و نوحه‌هایشان سود برده‌اند.

    او فنون شاعری را از صدقی استرآبادی فرا گرفت و خود شاگردانی مانند تقی‌الدین محمد حسینی صاحب «خلاصه‌الشعار»، صرفی ساوجی، وحشتی جوشقانی و حسرتی کاشانی را پرورش داد.

    وی با سرودن دوازده بند در مرثیه شهدای کربلا که بند اول ترکیب بند وی با بیت "باز این چه شورش است که در خلق عالم است؟ / باز این چه نوحه و چه عزا و چه ماتم است ؟" آغاز می‌شود، مقام والایی در مرثیه سرایی کسب کرد.

    وی در جوانی به دربار شاه طهماسب صفوی راه یافت و به مناسبت قصیده و غزلهای زیبایش مورد لطف شاه قرار گرفت؛ محتشم پس از مدتی در زمره شعرای معروف عصر خود جای گرفت ولی نظر به معتقدات دینی خود و احساسات شیعی دربار شاهان صفوی که در صدد تقویت این مذهب (در مقابل مذاهب اهل سنت) بودند به سرایش اشعار مذهبی و مصائب اهل بیت که در نوع خود تازه و بی بدیل بود پرداخت. محتشم پس از چندی به یکی از بزرگ‌ترین شعرای ایران در سبک اشعار مذهبی و مصائب امامان شیعه بدل گشت و اشعارش در سرتاسر ایران معروفیت خاصی یافت، به‌طوری‌که می‌توان وی را معروف‌ترین شاعر مرثیه گوی ایران دانست که برای اولین بار سبک جدیدی درسرودن اشعار مذهبی به وجود آورد. اولین اشعار مذهبی محتشم در سوگ غم مرگ برادرش بود که ابیات زیبائی در غم هجر او سرود و پس از آن به سرایش مرثیه‌هایی در واقعه کربلا، عاشورای حسینی و مصیبت نامه‌های مختلف پرداخت.

    آرامگاه محتشم[ویرایش]

    محتشم در کاشان درگذشت و آرامگاه وی در این شهر واقع است.

    آثار محتشم[ویرایش]

    مجموعهٔ آثار این شاعر بزرگ عصر صفوی، پس از مرگ او، توسط یکی از شاگردانش در هفت کتاب جمع شد که مشتمل بر غزلیات، قصاید، قطعه، رباعیات، مثنویات، و ترکیب‌بندهای وی می‌باشد.

    آثار منظوم[ویرایش]

    آثار منثور[ویرایش]

    بند آغازین از ترکیب‌بند ویژه و پرهوادار محتشم:

    نظرها دربارهٔ محتشم[ویرایش]

    جابر عناصری دربارهٔ محتشم کاشانی می‌گوید: محتشم کاشانی پدر مرثیه‌سرایی عاشورایی است. وی می‌افزاید: این شاعر فرهیخته بهترین منظومه نمایشی به یادگار گذاشت و با زبان شعر فرهنگ عاشورا را در بین مردم به ویژه مداحان اهل بیت رواج داد. عناصری می‌افزاید: شهرت و آوازه بی‌نظیر محتشم کاشانی در ادبیات موجب شد تا شاعران نام‌آوری به پیروی از سبک او اهتمام ورزند، اما تاکنون ادبیات ایران در مرثیه‌سرایی، شاعری همچون محتشم به خود ندیده‌است.

    عباس مشفق کاشانی نیز بر این عقیده‌است که پاکی، اعتقاد و استواری و محبت محتشم کاشانی به اهل بیت باعث شد که برخی پادشاهان صفوی از جمله شاه طهماسب به اشعار مذهبی روی آورند. وی می‌افزاید: ترکیب‌بند معروف این شاعر پرآوازهٔ مرثیه‌سرای ایران در رثای حسین و کشته‌شدگان کربلا در بین تشیع و به‌ویژه فارسی زبانان زبانزد شد و توجه بسیاری از شاعران را به‌خود جلب کرد.

    محتشم کاشانی اشعار و حکایاتی به نظم و نثر در باب شاهدبازی دارد که در رساله جلالیه جمع‌آوری شده و از ۶۴ غزل و شأن نزول هر غزل و شرح اشعار به نثر تشکیل می‌شود. سیروس شمیسا آن را نشانه شاهدبازی او و دربارهٔ شاطر جلال معشوق مذکر وی دانسته[۴] اما محمدرضا ترکی معتقد است آن اشعار تخیلی است و محتشم «رساله جلالیه» را همچون «نُقل عشاق» که به عشق مرد و زن می‌پردازد، به سفارش متمولان زمانه سروده‌است و حکایت روحیات وی نیست.بسیاری نیز مانند شهیدمطهری از اشعار اش به خاطر تک بعدی بودن وافراطی پرداختن به صفحه جنایت به تندی انتقاد کرده اند[۵]

    محتشم، از شعر و نثر استادان پیشین پیروی کرده و تلاش داشته‌است تا راه و رسم شاعران سده هشتم را دنبال کند کوشش او، به سرانجام رسید؛ بنابراین آنچه در زندگی‌نامه محتشم کاشانی بیان شده که در آن روزگار فترت ادبی ایران و هم روزگارانش، او را در پایه انوری و خاقانی می‌دیده‌اند، کاملاً صحیح است.[۶]

    منابع[ویرایش]

    پیوند به بیرون[ویرایش]

    منبع مطلب : fa.wikipedia.org

    مدیر محترم سایت fa.wikipedia.org لطفا اعلامیه سیاه بالای سایت را مطالعه کنید.

    ویژگی های مشهور شدن شعر محتشم کاشانی

    ویژگی های مشهور شدن شعر محتشم کاشانی

    سرتاسر عالم که بروی، پارچه های سیاهی که در عزای آقا اباعبدالله الحسین  نصب می شود مزین به شعر زیبای محتشم کاشانی است.

    باز این چه شورش است که در خلق عالم است         باز این چه نوحه و چه عزا و چه ماتم است

    باز این چه رستخیز عظیم است کز زمین                     بی نفخ صور خاسته تا عرش اعظم است

    این صبح تیره باز دمید از کجا کزو                               کار جهان و خلق جهان جمله درهماست

    گویا طلوع میکند از مغرب آفتاب                                        کاشوب در تمامی ذرات عالم است

    گرخوانمش قیامت دنیا بعید نیست                               این رستخیز عام که نامش محرم است

    در بارگاه قدس که جای ملال نیست                             سرهای قدسیان همه بر زانویغم است

    از شمالی ترین نقطه گرفته تا جنوبی ترین بخش این جهان، هر کجا علمی بر پاست، این شعر محتشم هم هست و همیشه هم با خود اندیشیده ام که حتما رازی است در سرودن این شعر. دو نقل هست که چگونه محتشم این شعر را سرود:

    نقل اول:  زمانی‌ که محتشم در مرثیه برادرش (عبدالغنی) که در سفر مکه فوت نموده بود، نوحه‌خوانی کرد، شب در عالم رؤیا امیرالمؤمنین(ع) به او فرمودند: چرا در مصیبت برادرت نوحه می‌خوانی اما برای فرزندم حسین، مرثیه نمی‌گویی؟ محتشم عرض‌کرد: یا امیرالمؤمنین! مصیبت سید‌الشهداء(ع) خارج از حد و حصر بوده و نمی‌دانم از کدام مصیبت او شروع کنم؟ حضرت به او فرمودند: بگو (باز این چه شورش است‌که در خلق عالم است) محتشم از خواب بیدار شده و بقیه را سرود تا رسید به این بیت: (هست از ملال گرچه بری ذات ذوالجلال) و در مصرع بعدی متحیر ماند چه بگوید که شایسته مقام حضرت ربوبی باشد ولی باز مؤید به مدد غیبی شده و در خواب حضرت ولی‌عصر(عج) به او فرمودند: بگو (او در دل است و هیچ دلی نیست بی ملال) پس بیدار شده و آن بند را به پایان رساند.

    نقل دوم: بنا بر قولی دیگر، محتشم پسری داشت‌ که از دنیا رفت. او چند بیت در رثای وی گفت. شبی رسول‌اکرم(ص) را در خواب دید‌ که فرمودند: «تو برای فرزند خود مرثیه می‌گویی، اما برای فرزند من مرثیه نمی‌گویی؟» محتشم می‌گوید: بیدار شدم ولی چون در این رشته کار نکرده بودم، نمی‌دانستم چگونه وارد مرثیه فرزند گرامی آن حضرت شوم. شب دیگر در خواب مورد عتاب حضرتش گردیدم که فرمود: چرا در مصیبت فرزندم مرثیه نگفتی؟ عرض کردم: چون تاکنون در این وادی قدم ننهاده‌ام، لذا راه ورود برای خود پیدا نکردم. فرمودند: بگو «باز این چه شورش است که در خلق عالم است». محتشم پس از بیداری، ابیاتی را سروده و با رسیدن به مصراع: «هست از ملال گرچه بری ذات ذوالجلال» از ادامه شعر باز ماند که با امداد غیبی حضرت ولی عصر(عج) در عالم خواب، شعر را به انتها رسانید.

    خداوند روح محتشم را مهمان سید الشهدا کند که شعرش تا قیام قیامت جاودانه است و یقین دارم که نظر اهل بیت نیز با این شعر محتشم بوده است و گرنه چه بسیار شعرهای زیبایی که هرگز نمانده اند. مرحوم نیّر تبریزی در ترکیب‌بند معروف خود هم‌سو با محتشم کاشانی چنین می‌سراید:

    زینب چو دید پیکر آن شه، به روی خاک از دل کشید ناله به صد درد سوزناک

    کای خفته خوش به بستر خون، دیده باز کن احوال ما ببین و سپس خواب ناز کن

    ای وارث سریر امامت، به پای خیز بر کشتگان بی‌کفن خود، نماز کن

    طفـلان خود به ورطـة بحر بلا نگر دستی به دستگیری ایشان، دراز کن

    برخیز، صبح شام شد، ای میر کاروان ما را سوار بر شتر بی‌جهاز کن

    یا دست ما بگیر و از این دشت پرهراس بار دگر روانه به سوی حجاز کن

    سرهای قدسیان، همه بر زانوی غم است
    قیام امام حسین(ع) علیه ظلم و بیداد دومین حاکم غاصب ستمگر خاندان اموی ، مبدا تحولی عظیم برای مبارزه و جهاد پدید آورد که در تمام ابعاد تاریخ شیعه و زندگی شیعیان آثار مبار ک آن هویداست . ادبیات شیعه از جلوه گاه های بارز نهضت حسینی است. البته بار عاطفی در بسیاری، تجلی آشکارتری دارد که زمینه تنفر از قاتلان حسین(ع) را همواره شعله ور نگه داشته است. ترکیب بند معروف محتشم کاشانی نمونه درست و تابناک از این نوع است.


    محتشم کاشانی از شاعران قرن دهم هجری است و سال فوت وی را 996 هجری قمری نوشته اند. نام وی مولانا کمال الدین کاشانی، متخلص به محتشم است. همزمان با شاه طهماسب اول صفوی می زیست . وی سرودن شعر در قالب های متداول  را آزمود ودر غزل طبع طربناکی دارد. اما عمده شهرت و اشتهار شاعر به اشعار دیگر نیست بلکه محتشم احتشام خود را در نزد عامی و عالم مدیون ترکیب بندی است که در رثای شهیدان کربلا به  ویژه سالار شهیدان ابا عبدالله الحسین (ع) سروده است . دوازده بند ترکیب وی از زمان سرایش تا به اکنون و تا آینده ای که به ابدیت می پیوندد، زمزمه روز و شبان تمام دل سوختگان در عزای حسین و یاران  و خاندانش خواهد بود . ظرافت طبع شاعر و رقت عاطفه سیال در شعر چنان دقیق و موثر است که در زمان حیات سراینده ، الگو شد و شاعران و مرثیه سرایان بسیاری تلاش کردند  به تتبع از آن بپردازند . اما حقیقت است که متتابعان بسنده کرده اند که بر  پله دوم به بعد جا خوش کنند . گرچه فاصله پلکان اول و دوم نیز کم نیست .
    از جمله مقلدان این ترکیب بند بدیع و سوزناک و موثرعبارتند از؛ وحشی بافقی ، عاشق اصفهانی ، صباحی بید گلی ، فتحعلی شاه قاجار( خاقان ) ، وصال شیرازی ( مقلدی سرفراز با جلوه های  شعری بسیار نزدیک به جلوه های شعر محتشم )، سروش اصفهانی و ادیب المما لک فراهانی ، علامه کمپانی ( آیة الله محمد حسین فقیه اصفهانی ) و اهلی شیرازی .  

    برخی ویژگی های شعرمحتشم
    دوازده بند این ترکیب سازنده سمفونی حماسی است که انتظار و هیجان و اضطراب با اولین زخمه ای که شاعر بر تارهای احساس شنوند گان و خوانندگان می زند به شدت مشهود است و این ویژگی ها، زخمه به زخمه مخاطب را رها نمی کند و او را تا انتها در هزار توی انتظار، هیجان، اضطراب و دلتنگی و بی خویشتنی می کشد و محو می کند.
    " باز این چه شورش است که در خلق عالم است
    باز این چه نوحه و چه عزا و چه ماتم است
    باز این چه رستخیز عظیم است کز زمین
    بی نفخ صور خاسته تا عرش اعظم است... "
    به نکته مهمی در ادامه بحث  مختصه اول  باید اشاره کرد؛ شاعر پیشاپیش مخاطبان درگیر است و به عبارت بهتر وی مخاطبی نمی بیند بلکه تمام آن شعله ها از درونش فوران می کند تا در اوج، سمفونی کلام به  گدازه های سوزنده ای تبدیل می شود تا آن حد که سر انجام، شاعر خوفناک  از شررهای پر لهیب آتشفشانی که برانگیخته است بر خویش نهیب می زند که:
    " خاموش محتشم که دل سنگ آب شد
    بنیاد صبر و خانه طاقت خراب شد
    خاموش محتشم که از این حرف سوزناک
    مرغ هوا و ماهی دریا کباب شد
    ...
    خاموش محتشم که ز ذکر غم حسین
    جبریل را ز روی پیمبر حجاب شد"
    شاعر برای تاثیر گذاری و ایجاد جاذبه و کشش عاطفی و برانگیختن احساس همراهی یکباره داده ها را ردیف نمی کند؛ بلکه ابتدا تشنه می کند بعد  قطره قطره به کام تشنگان به جای آب، مستی زاترین معجون جوشان را می چکاند . در بند اول یک بار محرم و در انتهای بند حسین را می نشاند، که با آغاز ترکیب بعدی پیوند می یابد .
    این روش از سرکمال آگاهی و شعور شعری است . دقت در کلمات و ابیات و بندها این شعور و آگاهی را به وضوح نشان می دهد . روشن است این شعور و آگاهی شاعرانه در نزد مولانا و شاعران واقعی موج می زند. و محتشم در این اثر از این نعمت برخوردار است و واژه ها از دهانه آتشفشان ذهن و زبان شاعر فوران می کنند. انتخابی در کار نیست، پس مصنوعی نیست . اگر بود چنین در جان ها نمی نشست و شعله بر نمی انگیخت .
    " چون خون ز حلق او بر زمین رسید
    جوش زمین به ذروه عرش برین رسید
    نزدیک شد که خانه ایمان شود خراب
    از بس شکست ها که به ارکان دین رسید
    ...
    باد آن غبار چون به مزار نبی رساند
    گرد از مدینه بر فلک هفتمین رسید
    یکباره جامه در خم گردون به نیل زد
    چون این خبر به عیسی گردون نشین رسید... ؟
    شاعر به شیوه آشکار موضوع را  با مخاطب در میان نمی گذارد با توجه به اطلا ع رسانی قطره ای، با شگرد هنرمندانه ای  راه  را می نمایاند  و با  نشانه های خاص و برانگیزنده  کاروان مخاطب را به دنبال می کشد؛ به بند دو به ویژه رجوع شود. تکرار کربلا ، کوفیان، سلطان کربلا ، فریاد العطش،...

    ویژگی دیگر شعر شگرف محتشم تصویرسازی بر زمینه های منطبق با ساختار موضوع است، در بافت کلام هیچ واژه ای سرد و ساکن و آرامش بخش نیست و هیچ ترکیبی امکان خروج از چهارچوب حماسی، عاطفی و سوز ناک و آشوب برانگیز در عمق احساسات و جان پر تلاطم شاعر و مخاطب را ندارد . شاعر بر گردونه ای نشسته  که خود آن را به آتش کشیده و مسحور گرمای  سوزنده اش  شده است و از لهیب سرکش آن به هیجان آمده است و در این سوختن زندگانی می جوید. نگاهی به کل ترکیب بند این ویژگی را نشان می دهد.
    " روزی که شد به نیزه سر آن بزرگوار
    خورشید سربرهنه بر آمد زکوهسار
    موجی به جنبش آمد و برخاست کوه کوه
    ابری به بارش آمد و بگریست زار زار
    ...
    هرجا که بود آهویی از دشت پا کشید
    هرجا که بود طایری از آشیان فتاد"
    ساخت کلام بسیار ساده و روشن است، ترکیب ها،  تشبیه ها و استعاره ( تشخیص) ها همه قابل درک اند و نیاز به تشریح و توضیح ندارند و تمام نیز در خدمت اصل موضوع قرار گرفته اند، چنین نیست که فقط برای آرایش کلام باشند بلکه برای تشحیذ- روشن کردن- خاطر مخاطب برای کشاندن وی به ژرفای موج خیزاقیانوس مصیبت، بسیار کارآمد در موقیعت تغییر ناپذیر قرار گرفته اند.
    حاصل این ترکیب بند یک بعدی نیست؛ از یک سو دوستی و محبت با مظلومان کربلا را برمی انگیزد و از دیگر سو دشمنان حسین را به تیر نفرت و نفرین محبان حسین گرفتار می کند.
    شاعر تمام هستی را در گیرودار این واقعه به خدمت گرفته است از ناسوتیان تا لاهوتیان؛ و پدیده ای و مخلوقی فارغ از این واقعه  و بر کنار از آن نیست. همین گستردگی عرصه جولان سبب شده است تا شاعر به الهام، گزینش های مناسب را انجام دهد و حد تاثیر کلام را به نهایت برساند.
    " بودند دیو و دد همه سیراب و می مکید
    خاتم ز قحط آب سلیمان کربلا
    ...
    آن خیمه ای که گیسوی حورش طناب بود
    شد سرنگون ز باد مخالف حباب وار
    ...
    این نخل  تر کز آتش جان سوز تشنگی
    دود از زمین رسانده به گردون حسین تست
    شمایی از ویژگی های هنرمندانه و متعهدانه و مومنانه اثر محتشم کاشانی که تاثیر را در همدردی با خاندان رسالت به حد نهایت رسانده و اوج خصومت با دشمنانشان را دامن زده، نشان داده شده است .

    منبع مطلب : karballa.ir

    مدیر محترم سایت karballa.ir لطفا اعلامیه سیاه بالای سایت را مطالعه کنید.

    جواب کاربران در نظرات پایین سایت

    مهدی : نمیدونم, کاش دوستان در نظرات جواب رو بفرستن.

    میخواهید جواب یا ادامه مطلب را ببینید ؟
    ای بی ای 6 ماه قبل
    0

    جواب فعالیت ۳ صفحه ۶۷ کتاب مطالعات نهم باز این چه شورشی است که در خلق عالم است

    عرفان 6 ماه قبل
    0

    عالی بود مرحبا

    مهدی 6 ماه قبل
    0

    عالی بود دقیقا چیزی بود که دنبالش بودم

    نززیزمکی 7 ماه قبل
    -1

    محتشم مال زمان صفوی است

    R.A.SH 7 ماه قبل
    -2

    بدک نبود

    احمدی 7 ماه قبل
    0

    اصلن به درد نمی خوره کتاب ها ی ما عوض شده اما این فعالیت های سال های قبل را نشان می ده افتضاحه

    0
    امیر محمد بخشی پور 6 ماه قبل

    کاملا معافقم

    سام 7 ماه قبل
    0

    چیزی که میخواستم دقیقا،نبود

    محتشم کاشانی 7 ماه قبل
    3

    محتشم کاشانی از شاعران و مرثیه سرایان برجسته دوره صفویه است.آیا میدانید مشهور ترین شعر اوچست

    0
    ناشناس 5 ماه قبل

    بنظرم مرثیه ایی که در وفات برادرش گفته خیلی سوزناک هست پیشنهاد میکنم حتما بخوانید.

    0
    عرفان 6 ماه قبل

    باز این چه شورش است که در خلق عالم است

    1
    بله 6 ماه قبل

    نه

    مهدی 7 ماه قبل
    1

    نمیدونم, کاش دوستان در نظرات جواب رو بفرستن.

    برای ارسال نظر کلیک کنید