توجه : تمامی مطالب این سایت از سایت های دیگر جمع آوری شده است. در صورت مشاهده مطالب مغایر قوانین جمهوری اسلامی ایران یا عدم رضایت مدیر سایت مطالب کپی شده توسط ایدی موجود در بخش تماس با ما بالای سایت یا ساماندهی به ما اطلاع داده تا مطلب و سایت شما کاملا از لیست و سایت حذف شود. به امید ظهور مهدی (ع).

    شیمی درمانی چگونه انجام میشود

    1 بازدید

    شیمی درمانی چگونه انجام میشود را از سایت پست روزانه دریافت کنید.

    همه چیز درباره شیمی درمانی - ایسنا

    همه چیز درباره شیمی درمانی - ایسنا

    امروزه درمان سرطان به وسیله جراحی - شیمی درمانی و رادیوتراپی انجام می‌شود. بسیاری از مردم از شیمی درمانی به دلیل عوارض جانبی که دارد می‌ترسند در حالی که امروزه بسیاری از این عوارض قابل کنترل هستند.

    به گزارش سرویس «سلامت» خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، باید به خاطر داشته باشید که گاهی اوقات این درمان بهترین انتخاب شماست که درواقع استفاده از دارو جهت متوقف ساختن رشد سلول‌های سرطانی است و می‌تواند سلول‌های سرطانی که در فاصله‌ای دورتر از توده سرطانی اولیه هستند را نیز از بین ببرد بنابراین، یک درمان سیستمیک در نظر گرفته می‌شود.

    عملکرد دارو هدف شیمی درمانی از بین بردن سلول‌های بدخیم است که می‌تواند به سلول‌های سالم نیز آسیب برساند. این درمان به صورت تزریقی، خوراکی و گاهی به صورت‌های دیگر به کار می‌رود.

    در حالت تزریقی:

    به دو صورت می‌توان انجام داد یا وسیله‌ای به نام آنژیوکت توسط پرستار داخل رگ بیمار زده شده و سپس تزریق دارو انجام می‌شود یا وسیله‌ای به نام پورت با عمل جراحی زیر پوست در قسمت فوقانی قفسه سینه قرار داده می‌شود و از این طریق تزریق انجام می‌شود. برخی داروها به دلیل اینکه نباید نور ببینند به وسیله پوششی محافظت می‌شوند.

    معمولا شیمی درمانی به صورت دوره‌ای داده می‌شود به این معنی که پس از انجام چند روز درمان پشت سر هم (بر طبق نظر پزشک) مدتی به بیمار استراحت داده می‌شود. این دوره استراحت به بدن شما فرصت بازسازی سلول‌های سالمی را که در طی درمان از بین رفته‌اند، می‌دهد و بدن شما را برای جلسه بعدی درمان آماده خواهد کرد.

    برنامه درمانی شما به صورت روزانه، هفتگی و یا ماهیانه با صلاحدید پزشک در فواصل معین انجام می‌شود.

    چطور می‌توانم در طی درمان از خودم مراقبت کنم؟

    - به توصیه‌های پزشک‌تان توجه کنید. سوالاتتان را بپرسید خیلی خوب است که همیشه یک همراه با خود داشته باشید تا با دقت بیشتری توصیه‌ها را به یاد داشته باشید، حتی می‌توانید یادداشت بردارید.

    - اسامی تمام داروها و ویتامین‌ها، مسهل‌ها، ضد آلرژی‌ها، آسپرین ایبو بروفن، سایر مسکن‌ها، هر مکمل معدنی و گیاهی که استفاده می‌کنید را به پزشک‌تان بگویید. در صورت داشتن بیماری جانبی مثل(فشار خون بالا – دیابت – صرع – آسم – قلبی – ریوی – کلیوی – پوستی – حساسیت و آلرژی) آن را مطرح کنید.

    - اگر به دنبال بیماری و یا درمان، درد دارید آن را با پزشک‌تان در میان بگذارید تا داروی مسکن مناسب برایتان تجویز شود.

    - اگر به علت اشتها نداشتن وزنتان را از دست داده‌اید، برای اینکه با سرطان بجنگید باید خوب غذا بخورید.

    - مثبت‌اندیشی، شادی و خنده بهترین داروست. شوخ طبعی کمک می‌کند که سیستم ایمنی شما فعال باشد. کتاب‌های فکاهی بخوانید، فیلم‌های کمدی ببینید با افرادی که شما را شاد می‌کند ارتباط داشته باشید.

    عوارض جانبی شایع به دنبال شیمی درمانی:

    به دنبال شیمی درمانی عوارض شایعی وجود دارد که نباید شما را نگران کند زیرا همه بیماران دچار این عوارض نمی‌شوند.

    عوارض گوارش:

    تهوع و استفراغ: داروهای شیمی درمانی می‌توانند باعث تهوع (احساس استفراغ) و استفراغ شوند. بهترین کار این است که از داروهای ضد تهوع (خوراکی – تزریقی) که پزشک‌تان تجویز کرده استفاده کنید.

    اقدامات زیر در کاهش حالت تهوع و استفراغ کمک‌کننده است:

    - از غذاهای سبک استفاده کنید: غذاهای بدون چاشنی، آب‌نبات ترش، خیارشور، نان سوخاری، نوشابه زنجبیلی.

    - غذای‌تان را در اندازه‌های کوچک در 6-5 وعده بخورید.

    - از خوردن غذاهای پرچرب، سرخ شده یا خیلی شیرین خودداری کنید.

    - تا آنجایی که می‌توانید در زمان داشتن حالت تهوع خودتان غذا درست نکنید.

    - وقتی حالت تهوع دارید غذای مورد علاقه‌تان را نخورید.

    - غذای خود را در حد دمای اتاق یا سرد میل کنید بوی غذای داغ حالت تهوع شما را بدتر می‌کند.

    - دهانتان را چند بار در روز با دهانشویه مناسب شستشو دهید و حداقل دو بار در روز مسواک بزنید.

    - از معجون‌ها مثل: (مخلوط بستنی، موز، کمی عسل با پودر مغزها «بادام، گردو، پسته و شیر») یا مایعات مغذی (آبگوشت، آب مرغ و آبمیوه) استفاده کنید.

    - تکنیک‌ها و روش‌های آرامش ذهن و ریلکسیشن را یاد بگیرید و بکار ببرید.

    - برای کنترل تهوع از راه دهان نفس‌های آرام و عمیق بکشید.

    - اگر تهوع صبحگاهی دارید، همان اول صبح غذای خشک مثل: نان سوخاری یا بیسکوییت شور بخورید.

    اسهال:

    این عارضه ممکن است به دنبال شیمی درمانی رخ دهد و مشکلاتی مثل: کم آبی بدن (دهیدراتاسیون) عدم تعادل الکترونیت‌ها (کاهش سدیم و پتاسیم) و کاهش جذب مواد غذایی برای بیمار ایجاد کند.

    راه‌های درمان

    رژیم: از خوردن غذاهایی که سیستم گوارش شما را تحریک می‌کند مثل غذاهای سرخ شده خودداری کنید.

    از خوردن شیر و فرآورده‌های حاوی شیر خودداری کنید.

    - از خوردن سبزیجات خام (بخصوص کاهو، کلم قمری و بروکلی) خودداری کنید.

    از آدامس و شیرینی‌جات حاوی سوربیتول خودداری کنید چون مثل مسهل عمل می‌کند.

    مصرف غذاهای ساده و غذاهایی که به راحتی هضم می‌شوند، مانند: موز، برنج، نان تست، مایعات شفاف و بدون شکر و کافئین. (به غیر از چای و یا برخی آبمیوه‌ها) و مصرف پروتئین‌ها مثل گوشت و مرغ و تخم‌مرغ پخته در کاهش اسهال کمک‌کننده است.

    از غذاهایی که به طور طبیعی مسهل‌ هستند مثل آلو، آب آلو، ریواس و انبه خودداری کنید.

    مایعات: شما باید به اندازه کافی مایعات مصرف کنید یعنی به میزان مایعی که در اثر اسهال از دست داده‌اید را جایگزین کنید و علاوه بر آن مایعی را که به طور معمول روزانه می‌نوشیدید را هم مصرف کنید.

    (4-3 لیتر) همچنین مصرف مایعاتی که حاوی نمک و شکر هستند جایگزین مناسب برای الکترونیت‌های بدن است.

    دارو درمانی:

    در مواقعی که اسهال شما زیاد و اذیت‌کننده باشد، به پزشک‌تان مراجعه کنید تا در صورت لزوم برای‌تان دارو تجویز کند.

    یبوست:

    این عارضه معمولا به دنبال داروهای ضد درد، داروهای شیمی‌ درمانی، کم تحرکی، کم بودن مایعات دریافتی اتفاق می‌افتد.

    پیشگیری از یبوست:

    - روزانه 3-2 لیوان مایعات بیشتر از حد معمول مصرف کنید.

    - مواد غذایی پرفیبر مثل میوه – سبزیجات و لوبیا بخورید، غذاهای پرفیبر روده را برای حرکت تحریک می‌کنند.

    - سالاد را با روغن زیتون بخورید یا انجیر و آلو مصرف کنید و می‌توانید صبح ناشتا آب ولرم بنوشید.

    - انجام تمرینات ورزشی و فعالیت‌های فیزیکی نیز در کاهش یبوست کمک‌کننده هستند.

    - می‌توانید با نظر پزشک‌تان از داروهای مسهل گیاهی و یا شیمیایی استفاده کنید.

    تغییر در اشتها:

    ممکن است به دنبال شیمی درمانی، اشتهای شما کم شود و به طور موقت تغییراتی در بو و مزه غذا احساس کنید که باعث می‌شود غذا کمتر اشتها برانگیز باشد.

    - غذا را در دمای اتاق یا سرد بخورید.

    - برای اینکه مزه دهانتان عوض شود آب‌نبات ترش بدون شکر بمکید یا آدامس بجوید.

    چه زمان‌هایی باید آزمایش خون بدهید؟

    در شروع درمان و قبل از هر دوره شیمی درمانی باید ابتدا آزمایش خون بدهید تا مطمئن شویم تعداد سلول‌های خونی (گلبول‌های سفید و قرمز و پلاکت) و عملکرد کبدی و کلیوی شما در حد نرمال است.

    مشکلات خونی:

    کاهش تعداد گلبول‌های سفید:

    - کاهش تعداد گلبول‌های سفید به این معنی است که سیستم ایمنی شما به اندازه کافی قوی نیست و شما در خطر ابتلا به عفونت هستید. این عارضه معمولا 14-7 روز بعد از شیمی درمانی رخ می‌دهد.

    - در طی درمان سعی کنید امکان ابتلا به عفونت را کاهش دهید. مثلا در طی آشپزی یا باغبانی یا اصلاح صورت مراقب باشید اگر پوستتان بریده شد با آب گرم و صابون بشویید و با چسب زخم رویش را بپوشانید.

    - از تماس با افرادی که می‌دانید به عفونتی مبتلا بودند یا هستند (مثلا سرماخوردگی، سرفه و ...) پرهیز کنید.

    - در 2-1 هفته اول بعد از شیمی درمانی که سیستم ایمنی شما ضعیف می‌شود استفاده از ماسک به جلوگیری از انتقال عفونت به بدن شما کمک می‌کند.

    - از بودن در مکان‌های شلوغ مثل فروشگاه‌ها، رستوران‌ها یا وسایل حمل و نقل عمومی خودداری کنید.

    - ممکن است در زمان کاهش گلبول سفید هیچ احساسی نداشته باشید اما اگر احساس کردید حالتان خوب نیست و تب بالا، لرز، تعریق یا هر نشانه دیگر عفونت دارید مثل گلو درد یا سرفه به پزشک‌تان مراجعه کنید ممکن است نیاز باشد که در بیمارستان بستری شوید.

    در این حالت ممکن است پزشک‌تان درمان شما را به تعویق بیندازد تا تعداد گلبول‌های سفید شما افزایش یابد. گاهی اوقات پزشک جهت پیشگیری یا بهبود گلبول‌های سفید پایین داروی تزریقی تجویز می‌کند.

    - در زمان شیمی درمانی سعی کنید از نزدیک شدن به حیوانات خانگی خودداری کنید. (حتی جوجه)

    کاهش تعداد گلبول‌های قرمز:

    اگر تعداد گلبول‌های قرمز شما پایین باشد ممکن است احساس خستگی شدید کنید. دچار تنگی نفس شوید یا به نظر رنگ پریده بیایید.

    گاه ممکن است حین انجام کارهای خانه یا بالا رفتن از پله‌ها دچار تنگی نفس بشوید اگر این حالت برای شما پیش آمد به پزشک‌تان مراجعه کنید.

    اگر هموگلوبین شما از یک حدی پایین‌تر باشد، پزشک برای شما دستور تزریق خون می‌دهد برای این کار یک نمونه خون از شما گرفته می‌شود و پس از تشخیص گروه خونی شما بر طبق آن برای‌تان به تعدادی که پزشک درخواست کرده، کیسه خون تهیه می‌شود و سپس به شما تزریق می‌شود.

    برای بالا نگه داشتن هموگلوبین، مصرف جگر، گوشت قرمز، ماهی، تخم‌مرغ و سبزیجات با برگ سبز (اسفناج) که حاوی آهن بالایی هستند، مفید است.

    کاهش تعداد پلاکت‌ها:

    پلاکت به انعقاد خون شما کمک می‌کند و از خونریزی کردن و کبود شدن بدن جلوگیری می‌کند.

    در طی شیمی درمانی شما ممکن است متوجه شوید که پوست شما راحت‌تر کبود می‌شود یا لثه‌ها و بینی شما خونریزی می‌کند. به ندرت مشاهده می‌کنید که نقاط قرمزی روی پوست شما ظاهر می‌شود. تمام اینها نشانه کاهش تعداد پلاکت‌هاست و لازم است که به پزشک‌تان اطلاع دهید.

    در صورتی که از داروی رقیق‌کننده خون مثل آسپرین استفاده می‌کنید، به پزشک‌تان اطلاع دهید.

    از مسواک نرم استفاده کنید و مراقب باشید که لثه و دهانتان زخم نشود.

    در زمان کار کردن با اشیاء تیز و چاقو مواظب باشید که دستتان را نبرید. برای اصلاح کردن از ماشین ریش تراشی استفاده کنید.

    وقتی در فعالیت‌های فیزیکی و ورزشی شرکت می‌کنید بسیار مواظب باشید.

    ممکن است نیاز باشد که طبق نظر پزشک به شما پلاکت تزریق شود یا بین دوره دریافت دارو فاصله بیشتری داده شود.

    از دست دادن مو:

    ابتدا باید بدانید که با دریافت برخی داروهای شیمی درمانی، ریزش مو رخ می‌دهد.

    معمولا 3-2 هفته بعد از اولین درمان کموتراپی رخ می‌دهد که ممکن است در موی سر، ابرو و مژه و سایر نقاط بدن نیز ریزش مو مشاهده شود. این از دست دادن موی سر یک مسئله موقتی است. پس از اتمام کامل درمان، موی شما مجدد رشد می‌کند.

    - اگر با توجه به نوع دارویی که دریافت می‌کنید، مطمئن هستید که ریزش مو دارید، موی‌تان را کوتاه کنید در این صورت ریزش مو ناراحتی کمتری ایجاد می‌کند.

    - می‌توانید در این مدت از کلاه‌ گیس یا روسری استفاده کنید.

    - سعی کنید از شانه با دندانه درشت استفاده کنید و از کش مو استفاده نکنید چون باعث کنده شدن مو می‌شود. از رنگ مو استفاده نکنید.

    - حین شستن موی سر از آب داغ استفاده نکنید.

    - از سشوار با هوای سرد استفاده کنید.

    تغییر رنگ ناخن‌ها:

    - برخی داروها (تاکسول – تاکسوتر – آدریا مایسین) باعث می‌شود رنگ ناخن‌ها کبود شود و خط سفیدی روی ناخن ایجاد شود.

    - معمولا این تغییر رنگ 7-6 ماه پس از پایان شیمی درمانی برطرف می‌شود.

    زخم دهان:

    ممکن است دهان یا زبان‌تان خشک یا زخم شود، یا از لثه و زبان خونریزی داشته باشید.

    - این عارضه معمولا 10-3 روز بعد از شیمی درمانی رخ می‌دهد.

    - در این حالت شما احساس سوختگی و زخم می‌کنید و دهان‌تان ملتهب است که باعث ایجاد ناراحتی و درد می‌شود.

    - این زخم‌های دهان جویدن و بلع را سخت می‌کند و تغذیه شما دچار اختلال می‌شود در نتیجه کاهش وزن پیدا می‌کنید.

    - در موارد شدید ممکن است باعث اختلال در تلکم شما شود.

    - این زخم‌های دهانی شما را برای عفونت‌های باکتریایی، قارچی و ویروسی مستعدتر می‌کند.

    راه‌های پیشگیری و درمان:

    مسائلی که زخم دهان را بدتر می‌کند

    فقر بهداشت دهان و دندان، بیماری‌های کلیه، سیگار کشیدن و استفاده از تنباکوی جویدنی و مصرف غذاهای سفت و الکل

    مراقب از دهان:

    - دهان‌تان را با آب نمک 3-2 بار در روز بشویید.

    - دندانتان را 3-2 بار در روز مسواک بزنید.

    - از یک دهانشویه مناسب استفاده کنید.

    - می‌توانید درد دهانتان را با مکیدن تکه‌های کوچک یخ کاهش دهید (به این روش کرایو تراپی گویند).

    یک نرم‌کننده یا مرطوب‌کننده به لب‌هایتان بمالید.

    خستگی:

    ممکن است احساس خستگی بیش از حد داشته باشید که با استراحت هم رفع نشود. در این صورت شما احساس ضعف شدید در انجام فعالیت‌های روزانه دارید یا ممکن است در تمرکز کردن و یادآوری مسائل دچار مشکل شوید.

    - به خاطر بسپارید چه موقع از روز بیشترین انرژی را دارید و چه زمانی احساس ضعف می‌کنید و بعد فعالیت‌های مهم و ملاقات‌های مهم‌تان را در زمانی که انرژی بالایی دارید، انجام دهید.

    - در زمانی که انرژی بالایی دارید، غذا بخورید.

    - اگر می‌توانید نرمش و پیاده‌روی کنید.

    - استراحت بیش از حد می‌تواند باعث احساس خستگی بیشتر شود.

    - فعالیت‌های روزانه‌تان را یادداشت کنید و کارها و فعالیت‌هایی را که باید انجام دهید، یادداشت کنید.

    - در موارد کاهش قدرت حافظه و فراموشی‌های موقت، اطلاعات شخصی مهم‌تان (آدرس، شماره تلفن، شماره شناسنامه، سال تولد، کد ملی و شماره حساب) را در دفترچه‌ای یادداشت کنید و به همراه داشته باشید یا در تلفن همراهتان ذخیره کنید.

    - اگر داروی روزانه مصرف می‌کنید و فراموش می‌کنید، از جعبه‌های ویژه روزانه یا هفتگی و یا از جعبه‌های قرصی که تایمر دارند، استفاده کنید.

    قدرت باروری و عادت ماهیانه:

    داروهای شیمی درمانی موجب تخریب عملکرد تخمدان و بیضه می‌شوند که منجر به افزایش خطر نازایی و عقیمی می‌شود.

    شما می‌توانید در این مورد با پزشک‌تان صحبت کنید.

    در خانم‌ها این مسئله روی عادت ماهیانه آنها اثر می‌گذارد و در اکثر موارد تا آخر کموتراپی قطع می‌شود.

    تغییرات هورمونی در خانم‌ها ممکن است باعث گرگرفتگی و خشکی در ناحیه تناسلی شود. برای تخفیف گرگرفتی بهتر است مصرف قهوه و چای را کاهش دهید و ورزش سبک انجام دهید. برای کاهش خشکی واژن، از ژل نرم‌کننده استفاده کنید و شورت نخی بپوشید. خانم‌هایی که شیمی درمانی می‌شوند و همسرانی مردانی که دارو می‌گیرند تا حداقل یک سال بعد از خاتمه شیمی درمانی باید از بارداری خودداری کنند.

    مردانی که قرار است شیمی درمانی انجام دهند و مصرف این داروها ممکن است سبب عقیمی شود، می‌توانند قبل از شروع شیمی درمانی به بانک اسپرم مراجعه کنند.

    بی‌حسی و گزگز دست‌ها و پاها:

    علت این بی‌حسی: داروهای شیمی درمانی، دیابت، اورمی، سوء تغذیه شدید، ضربه، سرطان و مواد سمی خاص است.

    نشانه‌ها: ضعف، درد در ساعد، دست، ساق و پنجه پا، احساس‌های غیرعادی مثل: سوزش، خارش، گزش و بی‌حسی.

    راه درمان: ماساژ که موجب افزایش جریان خون و کاهش درد می‌شود.

    فیزیوتراپی که با تغییرات دامنه حرکتی و تمرینات خاص به این مسئله کمک می‌کند.

    کنترل درد: اگر درد را تجربه کردید با پزشک‌تان در مورد آن صحبت کنید تا بر اساس صلاحدید داروی مورد نظر را تجویز کند.

    بیماران در زمان تزریق داروی شیمی درمانی به نکات زیر توجه کنند:

    - در زمان رگ‌گیری توسط پرستار آرامش خود را حفظ کنید و با وی همکاری کنید. بهتر است بگذارید او تصمیم‌ گیرنده مکان مناسب برای رگ‌گیری باشد.

    - اگر آنژیوکت را به دلیل رگ‌های نامناسب در محل خم آرنج زدند، مراقب باشید و دست خود را خم و راست نکنید.

    - اگر عمل جراحی پستان و برداشتن غدد لنفاوی انجام داده‌اید، به پرستارتان یادآوری کنید که از دست طرف دیگر رگ‌گیری کند.

    - در زمان دریافت دارو اگر احساس کردید تزریق نسبت به قبل فرق کرده است یا احساس سوزش، درد، قرمزی یا تورم در محل آنژیوکت کردید به پرستارتان اطلاع دهید.

    - در صورت احساس سوزش در زیر پوست، ناحیه اطراف آنژیوکت و یا تورم، قطع جریان سرم بلافاصله به پرستار اطلاع دهید و سرم را ببندید.

    - بعد از خارج کردن آنژیوکت توسط پرستار، دست خود را (تا 48 ساعت) از سطح بدن بالاتر نگه دارید.

    - در صورتی که پوست ناحیه در اثر نشت دارو صدمه دید، می‌توان با انجام گرافت پوستی آن را معالجه کرد.

    انتهای پیام

    منبع مطلب : www.isna.ir

    مدیر محترم سایت www.isna.ir لطفا اعلامیه بالای سایت را مطالعه کنید.

    شیمی درمانی چیست؛ انواع، طول دوره و عوارض شیمی درمانی

    شیمی درمانی چیست؛ انواع، طول دوره و عوارض شیمی درمانی

    شیمی درمانی روشی است که برای درمان سرطان استفاده‌ی گسترده‌ای دارد. اصطلاح شیمی درمانی اشاره به داروهایی دارد که روی سلول‌های سرطانی تاثیر گذاشته و جلوی رشد یا تقسیم آن‌ها را می‌گیرند. این امر با کشتن سلول‌های در حال تقسیم انجام می‌شود. اثرگذاری این روش تا حدودی به سطح و میزان پیشرفت سرطان بستگی دارد. در این مقاله شما را با انواع شیمی درمانی و نحوه کارکرد آن، طول دوره شیمی درمانی، نحوه دریافت داروی شیمی درمانی و عوارض شیمی درمانی آشنا خواهیم کرد.

    واقعیت‌هایی درباره شیمی درمانی

    این موارد برخی از نکات مهم درباره‌ی شیمی درمانی است که به اختصار آمده است. توضیحات بیشتر در ادامه‌ی مقاله شرح داده شده است.

    شیمی درمانی چیست؟

    به عنوان بخشی از فرآیندهای طبیعی بدن، سلول‌ها به صورت مداوم از راه تقسیم شدن، جایگزین می‌شوند. زمانی که سرطان ایجاد می‌شود، سلول‌ها به صورت کنترل‌نشدنی و با سرعت غیرطبیعی تکثیر می‌شوند.

    سلول‌های بیشتر و بیشتری تولید می‌شود و این سلول‌ها فضای بسیار زیادی را اشغال می‌کنند که در حقیقت در اختیار سلول‌های سالم و مفید بوده است.

    داروهای شیمی درمانی در توانایی تقسیم شدن سلول سرطانی مداخله می‌کنند. در این راستا ممکن است فقط از یک دارو یا ترکیبی از چند دارو استفاده شود.

    این داروها ممکن است به صورت مستقیم وارد جریان خون بشوند و به سلول‌های سرطانی سرتاسر بدن حمله کنند؛ یا به صورت اختصاصی فقط قسمت‌های سرطانی را هدف قرار دهند.

    شیمی درمانی چه کار می‌کند؟

    شیمی درمانی چه کار می‌ کند

    داروهای شیمی درمانی می‌توانند:

    برخی پژوهش‌ها ‌نشان داده است اگر به جای گرسنگی دادن به سلول سرطانی جلوی رسیدن خون به آن را بگیریم، ممکن است مقاومت آن را در مقابل درمان بالا برده و احتمال متاستاز را بیشتر کنیم. از طرف دیگر مطالعات بیشتر، دانشمندان را متقاعد کرده است که استفاده از همین روش‌ها ممکن است همچنان اثربخش باشد.

    دانشمندان اظهار کرده‌اند که اگر پروتئین‌هایی را هدف قرار بدهیم که توسط سرطان گسترش داده شده‌اند، می‌توانیم خطر مقاومت در برابر درمان یا احتمال متاستاز را کاهش دهیم.

    در شیمی درمانی انتظار چه چیزی را داشته باشیم؟

    شیمی درمانی یک روش تهاجمی است که می‌تواند عوارض جانبی شدیدی داشته باشد؛ به این دلیل که داروها گاهی ممکن است روی سلول‌های سالم هم تاثیر بگذارند.

    این عوارض جانبی می‌توانند نگران‌کننده باشند؛ اما اگر این درمان در مراحل اولیه‌ی سرطان آغاز شود می‌تواند در بسیاری از موارد درمان کامل به دنبال داشته باشد و تحمل عوارض آن را آسان‌تر کند.

    در هر حال مهم است که بیمار پیش از شروع شیمی درمانی با عوارض آن آشنا شود.

    چقدر طول می‌کشد؟

    برای نتایج بهتر، بیمار باید طی یک دورۀ معین به صورت منظم داروهای شیمی درمانی را مصرف کند. مدت‌زمان این دوره توسط آنکولوژیست یا متخصص سرطان تعیین می‌شود.

    یک برنامۀ خاص طراحی می‌شود که تعیین می‌کند جلسات شیمی درمانی چه زمانی باید انجام شده و چه مدت طول بکشند.

    بسته به نوع و میزان پیشرفت بیماری، دوره‌ی درمان ممکن است از یک دوز در یک روز شروع شده و تا چند هفته هم ادامه پیدا کند.

    بیمارانی که به بیش از یک جلسه شیمی درمانی نیاز دارند، باید یک دوره‌ی استراحت را پشت سر گذاشته تا بدن‌شان فرصت بهبود داشته باشد.

    ممکن است یک جلسه‌ی درمان انجام شده و یک هفته استراحت داده شود، سپس جلسه‌ی بعدی درمان و به دنبال آن سه هفته استراحت باشد و این روند ادامه پیدا کند. این برنامه ممکن است چندین بار تکرار شود.

    در طی جلسات درمان ممکن است یک مشاور یا روان‌شناس حضور داشته باشد که به بیمار کمک کنند با مشکلات ذهنی و عاطفی شیمی درمانی بهتر کنار بیاید.

    آزمایش‌های خون قبل و در طول شیمی درمانی

    آزمایش خون برای این‌که پزشک بداند آیا بیمار توانایی دریافت شیمی درمانی و تحمل عوارض جانبی آن را دارد یا نه، ضروری است.

    به طور مثال اگر در آزمایش خون بیماری های کبد تشخیص داده شود، ادامه‌ی شیمی درمانی تا زمانی که آن مشکلات برطرف شود توصیه نمی‌شود.

    داروهای شیمی درمانی در کبد شکسته و آماده‌ی جذب می‌شوند. اگر کبد آسیب دیده باشد خود می‌تواند عوارض جانبی بیشتری را ایجاد کند.

    اگر آزمایش خون قبل از شروع شیمی درمانی نشان دهد تعداد گلبول‌های قرمز یا سفید خون کم است، پزشک ممکن است درمان را به تعویق بیندازد.

    آزمایش خون به صورت منظم طی دوره‌ی شیمی درمانی تکرار می‌شود که عمل‌کرد و سلامت کبد و خون بررسی شود و همچنین میزان اثرگذاری درمان کنترل شود.

    بیمار دارو را چگونه دریافت می‌کند؟

    با توجه به نوع سرطان، بیمار ممکن است میزان داروی تعیین شده را به صورت خوراکی دریافت کند یا دارو در رگ یا قسمت دیگری از بدن او تزریق شود.

    دریافت خوراکی دارو

    اگر سطح سلامتی بیمار اجازه دهد، دارو می‌تواند در خانه خورده شود. در هر حال او باید به صورت منظم به بیمارستان مراجعه کند تا سطح سلامتی خود و اثربخشی دارو را بررسی کند. داروی خوراکی ممکن است به صورت قرص، کپسول یا شربت باشد.

    دارو باید دقیقا در زمان تعیین‌شده مصرف شود. اگر بیمار به هر دلیل نتواند دارو را رأس آن زمان بخورد باید به سرعت با گروه درمانی خود تماس بگیرد.

    دریافت دارو از طریق تزریق داخل وریدی

    در این روش دارو ممکن است مستقیم داخل رگ تزریق شود یا از راه سرم وارد خون شود.

    دارو همچنین از روش‌های زیر ممکن است به بیمار تزریق شود:

    اگر احتیاج باشد بیمار تزریق مداوم یا تزریق وریدی طولانی‌مدت داشته باشد، باید پمپ را برای چند هفته یا ماه با خود داشته باشد. شخص می‌تواند هنگام دریافت دارو از طریق پمپ، راه برود.

    وسایلی که در این روش استفاده می‌شوند یک کاتتر، یک خط مرکزی و یک پورت مخصوص است.

    این پورت یک لولۀ نازک، نرم و منعطف پلاستیکی است که وارد رگ می‌شود.

    عوارض شیمی درمانی

    عوارض جانبی شیمی درمانی

    شیمی درمانی گاهی عوارض جانبی شدیدی دارد. اما پیشرفت‌های علمی اخیر بسیاری از آن‌ها را تا حدود زیادی قابل کنترل کرده است.

    با توجه به نوع و گستردگی درمان و برخی عوامل فردی دیگر، این عوارض جانبی ممکن است خفیف یا شدید باشند. بعضی افراد هم هیچ عوارض جانبی را تجربه نمی‌کنند.

    در ادامه مهم‌ترین و شایع‌ترین عوارض جانبی را شرح می‌دهیم.

    ۱. تهوع و استفراغ

    حالت تهوع و استفراغ برای ۷۰٪ از بیماران پیش می‌آید. داروهای ضدتهوع می‌توانند به آن‌ها کمک کنند. این داروها حتی زمانی که این عوارض از بین رفته‌اند هم باید مصرف شوند که از بروز مجدد تهوع و استفراغ جلوگیری شود.

    زنجبیل و محصولات زنجبیلی به اثربخشی بهتر داروهای ضدتهوع کمک می‌کنند.

    ۲. ریزش مو

    مو چند هفته پس از شروع برخی از شیمی درمانی‌ها می‌ریزد یا نازک و شکننده می‌شود. ریزش مو در هر منطقه از بدن ممکن است رخ بدهد.

    ریزش مو هیچ عوارضی برای سلامتی به همراه ندارد اما باعث ناراحتی و فشار ذهنی بیمار می‌شود. پزشک ممکن است بیمار را به جلسه مشاوره بفرست یا از او بخواهد از کلاه‌گیس و وسایل مشابه استفاده کند.

    استفاده از یک کلاه سرد هنگام دریافت دارو در جلسه‌ی شیمی درمانی می‌تواند میزان ریزش مو را کاهش بدهد اما بیمارانی که برای آن‌ها دارو باید به جمجمه برسد، نمی‌توانند از روش کلاه سرد استفاده کنند. مانند بیماران دارای سرطان خون.

    مو معمولا پس از اتمام درمان به صورت طبیعی دوباره رشد می‌کند. البته ناخن‌ها هم ممکن است نرم و شکننده شوند.

    پوست ممکن است خشک و دردناک شود و نسبت به نور آفتاب حساسیت بیشتری نشان دهد. بیماران باید در ساعت‌های میانی روز از نور آفتاب دور بمانند یا از لباس‌ها و لوسین‌های مناسب برای پوشاندن پوست استفاده کنند.

    ۳. خستگی مفرط

    خستگی مفرط یکی از عوارض جانبی شایع است. این خستگی ممکن است مداوم بوده یا فقط پس از یک سری از فعالیت‌های خاص نمایان شود. بیمار باید زمان زیادی را استراحت کند و از فعالیت‌های سنگین بدنی اجتناب کند.

    البته خستگی‌های بسیار شدید ممکن است نشانه‌ای از کم شدن گلبول‌های قرمز خون باشد و باید به پزشک معالج گزارش داده شود.

    ۴. مشکلات شنوایی

    اثرات سمی شیمی درمانی ممکن است باعث کاهش موقتی یا دائمی شنوایی در برخی از بیماران شود.

    ۵. کم شدن تعداد گلبول‌های سفید خون و احتمال ابتلا به عفونت

    زمانی که شیمی درمانی شروع می‌شود سیستم ایمنی بدن ضعیف می‌شود زیرا تعداد گلبول‌های سفید خون کم می‌شود. به این عارضه نوتروپنی می‌گویند. گلبول‌های سفید خون بخشی از سیستم ایمنی بدن هستند که با عوامل عفونت‌زا مبارزه می‌کنند. به همین دلیل شخص ممکن است در برابر عفونت‌ها آسیب‌پذیرتر بشود.

    استفاده از داروهای آنتی بیوتیک می‌تواند در گذر از این مرحله کمک کند. البته بیمار و افرادی که از او مراقبت می‌کنند هم باید موارد بهداشتی را رعایت کنند.

    مواردی مانند:

    اگر فردی که شیمی درمانی دریافت می‌کند دچار بیماری عفونی شود، باید به سرعت درمان شود. این درمان ممکن است شامل بستری شدن در بیمارستان و دریافت آنتی‌بیوتیک تزریقی هم باشد.

    ۶. کم شدن پلاکت‌های خون و مشکلات خون‌ریزی

    این عارضه که به نام ترومبوسیتوپنی هم شناخته می‌شود ممکن است مشکلاتی در رابطه با لخته شدن خون ایجاد کند.

    پلاکت‌ها آن دسته از سلول‌های خونی هستند که به لخته شدن خون کمک می‌کنند. در صورتی که تعداد این پلاکت‌ها کم شود ممکن است مشکلاتی نظیر خونریزی بینی و لثه یا بند نیامدن خون از زخم‌ها به وجود بیاید.

    اگر پلاکت‌ها از میزان معینی کمتر شوند، بیمار به انتقال خون نیاز پیدا می‌کند.

    برای کم شدن خطر خون‌ریزی فرد باید:

    ۷. کم شدن گلبول‌های قرمز خون و کم‌خونی

    گلبول‌های قرمز خون، اکسیژن را به تمام بافت‌های بدن می‌رسانند. کم شدن تعداد این گلبول‌ها به کم‌خونی منجر می‌شود و نشانه‌هایی مانند خستگی، نفس کم آوردن و تپش قلب دارد.

    شخصی که دچار کم خونی شدید است به سرعت نیاز به انتقال و تزریق خون دارد.

    منابع غنی آهن در مواد غذایی مانند سبزیجاتی با رنگ سبز تیره، حبوبات، گوشت، آجیل ها، کشمش و زردآلو به تولید بیشتر گلبول قرمز کمک می‌کنند.

    ۸. التهاب غشاء مخاطی

    این عارضه می‌تواند هر بخش از دستگاه گوارش مانند دهان، معده، روده‌ها، رکتوم و مقعد را درگیر کند.

    التهاب غشاء مخاط دهانی معمولا بین ۷ تا ۱۰ روز پس از شروع شیمی درمانی پدیدار می‌شود. درد این عارضه مانند زمانی است که دهان سوخته باشد.

    ممکن است زخم‌هایی در گوشه‌های دهان، زبان یا لب‌ها ایجاد شود که خوردن و حرف زدن را دردناک کند. اگر این زخم‌ها خون‌ریزی کنند خطر ابتلا به عفونت وجود دارد.

    شدت این عارضه به قدرت و دوز داروهای شیمی درمانی بستگی دارد.

    برای کم کردن خطر ابتلا به این عارضه داروهای جدیدی وجود دارد. التهاب غشاء مخاطی یکی دو هفته پس از پایان شیمی درمانی از بین می‌رود.

    ۹. بی اشتهایی

    شیمی درمانی یا خود بیماری سرطان، روی سطح سوخت و ساز بدن اثر می‌گذارند و منجر به کاهش اشتها و کاهش وزن می‌شوند. این عارضه ممکن است تا زمان بهبود بیماری و تمام شدن درمان ادامه پیدا کند. شدت بی‌اشتهایی به نوع سرطان و شیمی درمانی بستگی دارد.

    خوردن وعده‌های کوچک اما بیشتر در طول روز می‌تواند نیاز بدن به مواد مغذی را تامین کند. نوشیدن مایعات از طریق نی هم به بیمار کمک می‌کند سطح مایعات بدن را در حد طبیعی نگه دارد.

    بیمارانی که نمی‌توانند به صورت طبیعی غذا و مایعات را ببلعند باید در بیمارستان بستری شوند. در این حالت آن‌ها از طریق لوله‌ای تغذیه می‌شوند که مواد غذایی را مستقیم از وارد معده می‌کند. این لوله از طریق بینی تا معده کار گذاشته می‌شود.

    ۹. مشکلات بارداری و باروری

    بسیاری از بیماران در طول دوره‌ی شیمی درمانی تمایل خود را به رابطه‌ی جنسی از دست می‌دهند؛ اما این مشکل پس از اتمام درمان برطرف می‌شود.

    با توجه به نوع دارویی که مصرف می‌شود، شیمی درمانی ممکن است روی باروری زنان و مردان اثر منفی بگذارد. پس از تکمیل درمان قدرت باروری معمولا –نه همیشه– به حالت قبل بازمی‌گردد.

    بیمارانی که تمایل دارند پس از پایان شیمی درمانی بچه‌دار شوند، بهتر است پیش از شروع آن اسپرم یا تخمک خود را فریز کنند و نگه دارند.

    برخی از داروهای شیمی درمانی می‌توانند برای جنین نقص‌های مادرزادی ایجاد کنند. به همین دلیل مهم است که فرد در این دوره باردار نشود. باید حین شیمی درمانی و حداقل تا یک سال پس از آن از روش‌های پیشگیری از بارداری استفاده شود. البته داروهای خوراکی ممکن است با داروهای شیمی درمانی تداخل ایجاد کنند.

    اگر شخص بیمار باردار است یا در طول شیمی درمانی باردار شده است، لازم است در اولین فرصت این موضوع را با پزشک معالج درمیان بگذارد.

    ۱۰. مشکلات گوارشی

    بروز اسهال طبیعی است، چون مقدار زیادی از سلول‌های مرده و آسیب‌دیده باید از بدن دفع بشوند. یبوست هم عارضۀ شایع دیگری است. این عوارض ممکن است چند روز پس از شروع درمان حادث بشوند.

    ۱۱. مشکلات شناختی و سلامت ذهنی

    حدود ۷۵٪ از بیماران مشکلاتی مانند عدم تمرکز، تفکر منسجم و اشکال در حافظه‌ی کوتاه‌مدت را در حین دوره‌ی شیمی درمانی گزارش می‌دهند. برای ۳۵٪ از آن‌ها این مشکلات ممکن است تا چند ماه یا چند سال پس از پایان درمان هم ادامه پیدا کند.

    بیماران ممکن است در زمینۀ استدلال، تشخیص و انجام چند کار به صورت هم‌زمان هم دچار مشکلاتی بشوند.

    تغییرات خلقی و افسردگی هم ممکن است بروز کنند که مربوط به خود روند درمان یا ترس از آینده است.

    انواع شیمی درمانی

    انواع شیمی درمانی

    داروهای مختلف و روش‌های متفاوتی برای دریافت شیمی درمانی وجود دارد.

    چهار دسته‌بندی اصلی این موارد هستند:

    پزشکان معمولا پس از بررسی عواملی مانند نوع و میزان پیشرفت سرطان، داشتن یا نداشتن سابقۀ شیمی درمانی و بیماری‌هایی مانند دیابت روش مناسب شیمی درمانی را تجویز می‌کنند.

    میزان اثرگذاری شیمی درمانی

    میزان اثرگذاری شیمی درمانی به عوامل فردی متکی است.

    عواملی مانند:

    در بعضی از موارد شیمی درمانی به تنهایی می‌تواند بهبودی کامل را ایجاد کند؛ به طوری که سرطان دوباره عود نکند.

    در بعضی از موارد دیگر شیمی درمانی با روش‌های دیگر مانند پرتو درمانی یا جراحی همراه می‌شود تا نتایج بهتری حاصل شود. برای کوچک کردن تومور پیش از جراحی می‌توان از درمان Neo-adjuvant استفاده کرد.

    اگر سرطان در مراحل پیشرفته باشد، شیمی درمانی سرعت پیشرفت بیماری و علایم آن را کم می‌کند؛ حتی اگر امیدی به بهبودی کامل نباشد. به این روش، شیمی درمانی تسکینی گفته می‌شود.

    چشم‌انداز درمان

    در حین و پس از شیمی درمانی، بیمار باید آزمایش خون بدهد که میزان اثرگذاری درمان مشخص شود. عوارض جانبی شیمی درمانی پس از تکمیل درمان از بین می‌روند.

    هرقدر سرطان در مراحل اولیه مورد درمان قرار بگیرد، همان‌قدر احتمال شکست دادن آن و بازگشت سلامت فرد بیشتر است.

    برخی از افراد در طول دورۀ شیمی درمانی می‌توانند به شغل خود بپردازند اما احتمالا یک برنامه‌ریزی مجدد برای کارها نیاز خواهند داشت. بسیاری از کارفرماها طبق قانون باید شرایطی ایجاد کنند که مناسب وضعیت فرد بیمار باشد.

    کمک‌های هنگام درمان

    گفتگو با پزشک معالج، مشاور یا عضو شدن در گروه‌های مجازی مختص افرادی که مشغول شیمی درمانی هستند، می‌تواند به حفظ روحیه کمک کند.

    اهمیت بسیاری دارد که در طول دوره‌ی درمان سرطان، بیمار و پزشک ارتباط نزدیک و مداومی داشته باشند که بتوانند عوارض جانبی را بهتر کنترل کنند. بیمار نباید بدون مشورت با پزشک، تغییرات ناگهانی در سبک زندگی خود ایجاد کند.

    شیمی درمانی ممکن است روش پرهزینه‌ای باشد. بیمار باید با پزشک خود صحبت کند تا از تمام روش‌هایی که پیش ِرو دارد مطلع شود همچنین لازم است با شرکت بیمۀ خود تماس بگیرد و بپرسد کدام داروها و روش‌ها شامل خدمات بیمه می‌شوند.

    بعضی افراد در طول این دوره می‌توانند به صورت عادی به کار و شغل خود بپردازند اما برخی دیگر باید به مرخصی بروند. شماری از کارفرماها از لحاظ قانونی وظیفه دارند شرایط و برنامۀ کاری آن شخصی که شیمی درمانی می‌کند را به گونه‌ای تغییر دهند که مناسب او باشد.

    منبع مطلب : www.chetor.com

    مدیر محترم سایت www.chetor.com لطفا اعلامیه بالای سایت را مطالعه کنید.

    شیمی درمانی چگونه کار می کند؟

    شیمی درمانی چگونه کار می کند؟

    شیمی درمانی یکی از رایج ترین روش های درمانی سرطان است. این روش از داروهای خاصی برای از بین بردن سلول های سرطانی یا جلوگیری از رشد و گسترش آن ها به سایر قسمت های بدن استفاده می کند. پزشک ممکن است شیمی درمانی را به تنهایی یا همراه با پرتودرمانی تجویز کند. همچنین ممکن است همراه با شیمی درمانی انواع جدیدتری از داروهای مقابله کننده با سرطان تجویز شود.

    شیمی درمانی می تواند در قالب قرص یا تزریق دریافت شود. ممکن است مجبور باشید برای دریافت داروها را از طریق IV (همان چیزی که پزشکان آن را تزریق می نامند) به کلینیک یا بیمارستان مراجعه کنید.

    برای کمک به بازیابی سلامت بدن و رشد سلول‌های جدید و سالم، ممکن است چند هفته دارو مصرف کنید. ممکن است لازم باشد هر روز، هر هفته یا هر ماه مقداری دارو مصرف کنید. این امر به نوع سرطان شما و شدت آن بستگی دارد.

    پزشک متخصص سرطان، که آنکولوژیست نامیده می شود، بسته به موارد زیر ممکن است یک داروی شیمی درمانی یا ترکیبی از داروهای مختلف را تجویز کند.

    چرا انجام شیمی درمانی لازم است؟

    حتی پس از انجام جراحی جهت برداشتن تومور، بدن همچنان دارای سلول های سرطانی است. این سلول ها می توانند تومورهای جدیدی ایجاد کرده یا سرطان را به سایر بخش های بدن منتشر کنند.

    داروهای شیمی درمانی به تخریب، کوچک شدن یا کنترل این سلول ها کمک می کنند. همچنین ممکن است علائم ناشی از سرطان مانند درد را درمان کنند. همچنین ممکن است پیش از برداشتن تومور در جراحی، برای کوچک شدن تومور از شیمی استفاده شود.

    عملکرد شیمی درمانی به چه صورت است

    داروهای شیمی درمانی به چند روش مختلف عمل می کنند. آنها می توانند:

    داروهای معمول شیمی درمانی

    ده ها داروی شیمی درمانی وجود دارد که پزشکان می توانند آن ها را تجویز کنند. این داروها اغلب بر اساس نحوه عملکرد و ترکیبات سازنده آن ها به گروه هایی تقسیم می شوند. هر گروه از داروها به روش متفاوتی سلول های سرطانی را تخریب یا کوچک می کند.

    سایر داروهای سرطان

    شیمی درمانی روش درمانی متداولی برای سرطان است، اما امروزه پزشکان اغلب انواع دیگری از داروهای سرطان مانند درمان های هدفمند، هورمون درمانی و ایمونوتراپی را تجویز می کنند. برخلاف شیمی درمانی، این نوع داروها در حمله به سلول های سرطانی و شالم باقی گذاشتن سلول های سالم بهتر عمل می کنند. این بدان معنی است که آن ها عوارض جانبی خفیف تری به دنبال دارند. ممکن است پزشک توصیه کند آنها را به همراه داروهای شیمیایی یا به تنهایی مصرف کنید.

    چگونه می توان نسبت به تأثیر آن ها اظهار نظر کرد؟

    آنکولوژیست واکنش بدن طی درمان و بعد از آن را ارزیابی خواهد کرد.

    متخصصان انکولوژی به دنبال نشانه هایی از کوچک شدن یا رشد تومور هستند. آن ها از آزمایشاتی مانند معاینات بدنی، آزمایش خون، یا اسکن تصویربرداری مانند اشعه ایکس استفاده می کنند.

    اگر به نظر برسد درمان تأثیری نداشته است، متخصص انکولوژی ممکن است دوز متفاوتی یا ترکیبی از درمان های دیگر را برای شما تجویز کند. برای مراجعه به بهترین پزشکان فوق تخصص خون و آنکولوژی در درمانکده کلیک کنید.

    منبع مطلب : www.darmankade.com

    مدیر محترم سایت www.darmankade.com لطفا اعلامیه بالای سایت را مطالعه کنید.

    جواب کاربران در نظرات پایین سایت

    مهدی : نمیدونم, کاش دوستان در نظرات جواب رو بفرستن.

    میخواهید جواب یا ادامه مطلب را ببینید ؟
    مهدی 2 سال قبل
    0

    نمیدونم, کاش دوستان در نظرات جواب رو بفرستن.

    برای ارسال نظر کلیک کنید